Desteklenen QR kod türleri ve kullanım alanları
Karekodlar web sitesi adreslerini açmanın yanında Wi-Fi erişimi, kişi kartı paylaşımı ve hızlı arama gibi işlemler için de kullanılır. Mobil kameralar kodu taradığında içindeki veri şemasını tanır ve cihazdaki ilgili uygulamayı otomatik başlatır. Bu araçta yedi farklı veri türü için standartlara uygun statik QR kodlar üretebilirsiniz.
| QR Türü | Kodlanan Veri Yapısı | Yaygın Kullanım Senaryosu |
|---|---|---|
| URL bağlantısı | https:// ile başlayan tam web adresi | Restoran menüleri, ürün kılavuzları, kampanya sayfaları |
| Düz metin | Ek ön ek olmadan ham metin dizisi | Seri numaraları, kısa uyarı notları, çevrimdışı bilgiler |
| Wi-Fi ağı | Ağ adı (SSID), şifre ve WPA/WPA2/WEP türü | Kafe, ofis, otel ve ev misafir kablosuz erişimi |
| E-posta | Alıcı adresi, konu satırı ve mesaj taslağı | Müşteri destek masaları, teklif talep afişleri |
| Telefon | tel: protokolü ile uluslararası numara | Çağrı merkezleri, acil ulaşım etiketleri, vitrin camları |
| SMS | Alıcı numarası ve ön tanımlı mesaj metni | Kısa kod başvuruları, hızlı onay veya geri bildirim |
| vCard kişi kartı | Ad, soyad, telefon, e-posta, şirket ve adres | Basılı kartvizitler, fuar yaka kartları, imza blokları |
Burada üretilen kodların tamamı statik yapıdadır. Verinin kendisi doğrudan karekodun modüllerine işlenir ve araya bir takip ya da yönlendirme sunucusu girmez. Statik QR kodların abonelik ücreti yoktur ve tarama kotası olmadan çalışır. Ancak kod basıldıktan sonra arkasındaki adres ya da Wi-Fi şifresi değişirse yeni bir kod oluşturup bastırmanız gerekir.
Wi-Fi ve vCard kodlarında dikkat edilecek ayrıntılar
Wi-Fi karekodlarında ağ adı (SSID) ve parola büyük-küçük harfe duyarlıdır. Ağınız gizliyse ilgili seçeneği işaretlemeniz, açık bir misafir ağı kullanıyorsanız şifreleme türü olarak şifresiz seçeneğini belirlemeniz gerekir. Misafir ağının şifresini değiştirdiğinizde eski basılı kartlardaki QR kodlar geçersiz kalacağı için yeni şifreyle tekrar çıktı almanız gerekir. vCard formatında ise ad, soyad, telefon, e-posta ve şirket alanları standart kişi kartı satırlarına dönüştürülür. Çok uzun adres veya not alanları eklendiğinde modül sayısı artacağı için karekodu daha geniş bir alana basmanız önerilir.
QR kod hata düzeltme seviyeleri (L, M, Q, H)
QR kodlar Reed-Solomon hata düzeltme algoritması kullanır. Bu algoritma sayesinde kodun yüzeyi kısmen kirlense, çizilse veya katlansa bile kamera veriyi eksiksiz okuyabilir. Kullanım ortamına göre dört farklı seviyeden birini seçebilirsiniz.
| Seviye | Kurtarma Kapasitesi | Önerilen Kullanım Alanı |
|---|---|---|
| L (Düşük) | Yaklaşık %7 | Hasar riski olmayan dijital ekranlar ve sunumlar |
| M (Orta) | Yaklaşık %15 | Standart basılı broşürler, kartvizitler ve genel kullanım |
| Q (Çeyrek) | Yaklaşık %25 | Sık el değiştiren restoran menüleri, masalar ve ambalajlar |
| H (Yüksek) | Yaklaşık %30 | Dış mekan tabelaları, tozlu ortamlar veya ortasına logo konacak baskılar |
Her zaman en yüksek koruma olan H seviyesini seçmek küçük baskılarda okuma sorununa yol açabilir. Hata düzeltme seviyesi yükseldikçe kodun içine fazladan yedek veri eklenir ve karecik sayısı artar. Kartvizit gibi dar bir alanda çok sıkışık bir desen oluştuğunda telefon kameraları odaklamakta zorlanır. Özellikle vCard gibi çok alanlı bir veriyi küçük basacaksanız M seviyesini seçmek, deseni daha seyrek ve okunabilir tutar.
Baskı boyutu, kontrast ve PNG ile SVG seçimi
Ekranda net görünen bir karekod, yanlış boyutlandırıldığında veya düşük kontrastlı basıldığında sahada taranmayabilir. Baskı öncesi birkaç basit ölçü ve renk kuralına dikkat ederek tarama hatalarını önleyebilirsiniz.
Tarama mesafesine göre baskı boyutu
Endüstride yaygın kabul gören 10'a 1 kuralına göre, QR kodun kenar uzunluğu en az tarama mesafesinin onda biri kadar olmalıdır. Kartvizitlerde 10-15 cm mesafeden okutma için 2 cm x 2 cm güvenli bir alt sınırdır. Restoran masa standları ve broşürlerde 2,5 ile 4 cm arası ölçüler rahat okunur. Afiş veya vitrin uygulamalarında mesafe 1 metreye çıkıyorsa kodun kenarı en az 10 cm, birkaç metreden okunacak dış mekan tabelalarında ise 30 cm ve üzerinde olmalıdır.
Renk kontrastı ve sessiz bölge
Araç üzerinden ön plan ve arka plan renklerini marka kimliğinize göre özelleştirebilirsiniz. Tarayıcı kameralarının modülleri doğru ayırabilmesi için koyu ön plan ve açık arka plan arasında güçlü bir kontrast bulunmalıdır. Açık sarı üzerine beyaz veya koyu lacivert üzerine siyah gibi yakın tonlar loş ortamlarda okunmaz. Koyu zemin üzerine açık renkli karekod tasarlamak da eski kamera yazılımlarında taramayı zorlaştırabilir. Ayrıca karekodun dört kenarındaki boş çerçeve (sessiz bölge) kesilmemeli veya başka bir grafikle kapatılmamalıdır.
PNG ve SVG formatı arasındaki fark
PNG dosyası piksel tabanlıdır; web sayfalarında, e-posta bültenlerinde ve sosyal medya görsellerinde doğrudan kullanıma uygundur. SVG ise matematiksel vektörlerden oluşur. Matbaaya gidecek kartvizit, katalog, etiket veya büyük boy afiş tasarımlarında SVG kullanmanız gerekir; vektör dosya Illustrator, CorelDRAW veya Figma gibi programlarda ne kadar büyütülürse büyütülsün kenarlar bulanıklaşmaz ve baskı keskinliğini korur. Matbaa tasarımında vektör dosyanın renk profilini baskı şartnamesine göre CMYK siyahına çevirmek de kenar netliğini korur.
Baskı öncesi saha testi
Toplu baskıya geçmeden önce hazırladığınız kodu gerçek kağıda örnek olarak bastırıp hem iOS hem de Android telefonların standart kamera uygulamalarıyla test edin. Wi-Fi karekodlarında ağ adındaki boşlukları veya büyük-küçük harf farkını, vCard kodlarında ise Türkçe karakterlerin rehbere doğru aktarılıp aktarılmadığını kontrol etmek baskı masrafını güvenceye alır. Parlak laminasyon yapılan menülerde ışık yansımasını önlemek için mat selefon tercih etmek de tarama hızını artırır.
Telefon ve SMS karekodlarında numarayı uluslararası alan koduyla (örneğin +905321234567 biçiminde) yazmak, yurt dışından gelen ziyaretçilerin de sorunsuz arama yapmasını sağlar. Ayrıca karekodu şişe veya silindirik ambalaj gibi kavisli yüzeylere uygulayacaksanız, desenin kenarlardan bükülerek kameranın köşe işaretleyicilerini bozmasını önlemek için baskı alanını daha dar ve düz bir noktaya yerleştirmeniz gerekir.
Tarayıcı içi üretim ve gizlilik
Özellikle iş yeri Wi-Fi şifrenizi veya kişisel telefon numaranızı içeren vCard bilgilerinizi üçüncü taraf sunuculara göndermek risk oluşturabilir. Bu araçta karekod oluşturma algoritmasının tamamı tarayıcınızda çalışır; girdiğiniz veriler dışarı aktarılmaz ve görseller doğrudan cihazınızda hazırlanır. Çevrimdışı ortamda dahi tarayıcı açık kaldığı sürece kesintisiz karekod üretmeye devam edebilirsiniz. WhatsApp sohbet bağlantılarınızı da karekoda dönüştürmek isterseniz WhatsApp Link Oluşturucu aracını kullanabilir, kurumsal web veya dijital projeler için tüm webmaster araçlarına ya da hizmetler sayfasına göz atabilirsiniz. Karekod hata düzeltme ve matris yapısı hakkında teknik standartlar için ISO/IEC 18004 QR Kod Standardı incelenebilir.